Elsia Tüm Dersler

Güç Elektroniği

Buck-Boost Dönüştürücü

Buck-boost, buck ve boost'un melezidir: giriş geriliminden hem daha düşük hem daha yüksek çıkış üretebilir. Tek bobin, tek anahtar, tek diyotla kurulur ama bir bedeli vardır — çıkış girişe göre ters polaritedir (negatif). Yani +12 V girişten −5 V veya −20 V üretebilirsiniz.

Çalışma iki fazlıdır: anahtar iletimdeyken bobin doğrudan girişe bağlanır ve enerji depolar (çıkışa o an güç gitmez); anahtar kesilince bobin depoladığı enerjiyi diyot üzerinden yüke boşaltır ama akım yönü çıkışı negatif yapar. Ortalama çıkış: Vout = −Vin·D/(1−D). Duty %50'de |Vout| = Vin; altında düşürür, üstünde yükseltir.

Nerede kullanılır? Pozitif kaynaktan negatif besleme üretmek gerektiğinde (ör. op-amp'ların −V rayı) veya giriş gerilimi çıkışın hem altına hem üstüne gezindiğinde. Ters polarite sorun oluyorsa SEPIC veya Ćuk gibi non-inverting türevlere geçilir.

Formüller

Vout = −Vin · D / (1 − D)
|Vout| = Vin → D = 0.5
D = |Vout| / (|Vout| + Vin)

⚡ Bu dersi simülatörde aç — ücretsiz

Kendini Sına

İdeal (inverting) buck-boost çeviricinin çıkış gerilimi girişe göre nasıldır?
Cevap: Ters polaritede (negatif); hem düşük hem yüksek olabilir — Vout = −Vin·D/(1−D): işaret negatiftir, büyüklük D ile girişin altına da üstüne de çıkabilir.
12 V girişli inverting buck-boost'ta %60 duty ile çıkış gerilimi kaç volttur?
Cevap: −18 V — Vout = −12·0.6/(1−0.6) = −12·1.5 = −18 V.