Temel Elektronik

RC Filtreler ve Kesim Frekansı

Kondansatörü frekansa duyarlı bir kapı gibi düşünün: yavaş değişen (düşük frekanslı) işaretlere kapıyı kapatır, hızlı değişenlere ardına kadar açar. Matematiksel karşılığı: direnci frekansla ters orantılıdır, Zc = 1/(2πfC).

Bu kapıyı bir dirençle birleştirince filtre doğar: çıkışı kondansatör üzerinden alırsanız yüksek frekanslar toprağa kaçar, geriye yavaş işaretler kalır → alçak geçiren. R ile C'nin yerini değiştirirseniz tam tersi olur → yüksek geçiren.

Filtrenin "sınır çizgisi" kesim frekansı fc = 1/(2πRC)'dir: burada çıkış %70.7'ye (−3 dB) düşer ve faz −45° kayar. Sınırın ötesinde her 10 kat frekans, sinyali 10 kat daha (−20 dB) zayıflatır. Yandaki Bode eğrisi bu davranışın haritasıdır.

Formüller

Zc = 1 / (2πfC)

fc = 1 / (2πRC)

|H(fc)| = −3 dB, ∠H(fc) = −45°

⚡ Bu dersi simülatörde aç — ücretsiz

Kendini Sına

R = 10 kΩ, C = 100 nF için kesim frekansı yaklaşık kaçtır?

Cevap: 159 Hz — fc = 1/(2π·10k·100n) ≈ 159 Hz.

Alçak geçiren RC filtrede fc'nin 100 katı frekansta zayıflama yaklaşık kaç dB olur?

Cevap: −40 dB — Tek kutuplu filtre dekad başına −20 dB düşer; 2 dekad → −40 dB.

← Ohm Kanunu ve Gerilim Bölücü Diyot ve Doğrultma →