Analog Elektronik

Gevşemeli Osilatör (Astable)

Schmitt trigger'a bir RC geri beslemesi eklenirse devre kendi kendine salınır: çıkış yüksekken C, R üzerinden üst eşiğe doğru dolar; eşiğe varınca çıkış döner ve C bu kez alt eşiğe doğru boşalır.

Periyot eşiklerin konumuna bağlıdır: eşit dirençli bölücüde (β=0.5) T = 2·RC·ln(3) ≈ 2.2·RC. Kondansatör ucunda üstel şarj eğrisi, çıkışta kare dalga görülür.

Bu yapı; zamanlayıcılar, LED flaşörleri ve PWM taşıyıcı üreteçlerinin temelidir. 555 entegresinin astable modu da aynı prensiple çalışır.

Formüller

T = 2·RC·ln((1+β)/(1−β))

β = R1/(R1+R2) = 0.5 → T ≈ 2.2·RC

f = 1/T

⚡ Bu dersi simülatörde aç — ücretsiz

Kendini Sına

R=100k, C=100n, β=0.5 için yaklaşık frekans?

Cevap: 45 Hz — T ≈ 2.2·RC = 2.2·10ms = 22 ms → f ≈ 45 Hz.

Kondansatör ucundaki dalga şekli nedir?

Cevap: Üstel şarj/deşarj (üçgenimsi) — C, eşikler arasında RC üstel eğrisiyle dolar/boşalır.

← Schmitt Trigger ve Histerezis Opamp İntegratör →